+ Yorum Gönder
Yudumla ve Soru(lar) ve Cevap(lar) Bölümünden Dolaşım sistemi organları nelerdir ile ilgili Kısaca Bilgi
  1. Ziyaretçi

    Dolaşım sistemi organları nelerdir





  2. Fashion
    Bayan Üye





    Cevap: Canlılık olayları için gerekli besinleri ve oksijeni hücreler kandan alır Hücrelerde oluşan atık maddelerden karbondioksidi hücreler kana verir Karbon dioksit kan yolu ile akciğere gider Hücrelerde karbon dioksitten başka zararlı maddelerde oluşur Hücreler bu zararlı maddeleri de kana verir Bu zararlı maddeler dışarı atılmak üzere kan yolu ile böbreklere gider Bir hücreli canlılarda, ortamdan oksijenin ve besinlerin alınması ile, karbondioksit ve artıklarının uzaklaştırılması bütün vücut yüzeyiyle yapılır Bunları gerçekleştirmek için özel bir yapıya gerek yoktur Sadece, hücre içinde bazı stoplazma hareketleri görülebilir Çok hücrelilerde ise alınan besinleri ve oksijeni hücrelere ulaştırmak için bir taşıma sistemine ihtiyaç vardır Hayvanlarda bu işlemleri gerçekleştiren sisteme dolaşım sistemi denir

    Dolaşım Sistemi Organları:
    İnsanlarda dolaşım sistemi; kalp, kan, kan damarları, lenf ve lenf damarlarından oluşmuştur

    Kanın Yapısı ve Görevleri:
    Kan; plazma ve kan hücreleri olmak üzere iki gurupta incelenir

    Plazma:
    Büyük bir kısmı (% 90) sudur İçinde erimiş halde besin maddeleri bulunur Bunlar proteinler, amino asitler, mineraller, vitaminler vb Bunların dışında, mikroplara karşı koyan antikorlar ve pıhtılaşmayı sağlayan fibronojenler bulunur

    Kan Hücreleri:
    Alyuvarlar (eritrositler)
    Akyuvarlar (lökositler)
    Kan pulcukları (trombositler)

    Alyuvarlar: 1 milimetre küp kanda 4-5 milyon civarındadır Çekirdekleri yoktur Ortalama ömürleri 120 gün civarındadır Kemik iliğinde, karaciğer ve dalakta üretilirler Hemoglobin maddesinden dolayı kana kırmızı rengini verirler Hücre ve dokulara oksijen taşınmasını sağlarlar Çocuklarda çok yaşlılarda azdır Yükseklere çıkıldıkça sayıları artar

    Akyuvarlar: 1 milimetre küp kanda 8-10 bin civarındadır Akyuvarların çekirdekleri vardırLenf düğümlerinde, dalakta ve kemik iliğinde üretilirler Görevleri vücudu mikroplara karşı korumaktır Bunu iki şekilde yaparlar Bunlar:
    1- Mikropları Yiyerek
    2- Antikor Çıkararak

    Kan pulcukları: Alyuvarlar ve akyuvarlardan daha küçüktür Bu nedenle ışık mikroskobunda görülemez Kan damarları kesildiğinde dışarı akan kanın pıhtılaşmasını sağlarlar Böylece kanamanın uzun sürmesi engellenir 1 milimetre küp kanda 250-300 bin civarındadır
    Kalbin Yapısı ve Görevleri:
    Kalp, iki akciğer arasına yerleşmiş bir organdır Çift karlı özel bir zar ile sarılmıştır Bu zara perikard denir Bu zarların arasında zarın çalışmasını kolaylaştıran özel bir sıvı vardır
    İnsan kalbi dört odacıklıdır Üsttekiler kulakçık, alttakiler karıncıktır Kulakçıklarla karıncıklar arasında kapakçıklar bulunur Bu kapakçıklar, kanın kulakçıklardan karıncıklara geçmesine izin verirler Ancak kanın karıncıktan kulakçıklara gitmesine engel olurlar
    Kanın vücuda dağılmasını sağlayan damarlar vardır Kan bu damarlar ile gerekli yerlere gönderilir Kalbin sol odacıklarında temiz kan, sağ odacıkların kirli kan bulunur Kan kalbe, kulakçıklara açılan büyük toplardamarlardan gelir Kalp kasılıp gevşeme hareketi yapar Kuvvetli kaslardan yapılmış karıncıklar kasıldığı zaman içindeki kanı atardamarlara iter Bu kasılma hareketinden kalp sesi oluşur Karıncıklar gevşerken kulakçıklardaki kanı emer Kulakçıklarda toplardamarlardan kan çeker Kalp kası çizgili kastır Fakat isteğimiz dışında çalışır Kalp insanlarda normal olarak dakikada 72-80 kaz kasılır ve gevşer
    Damarlar:
    Vücutta kanın dolaşmasını sağlayan damarlar, düz kaslardan yapılmıştır Atardamarlar, toplardamarlar ve kılcal damarlar olmak üzere üç çeşit damar vardır

    Atardamarlar: Kanı kalpten diğer organlara taşıyan damarlardır Atardamarların iç çeperleri bir lastik boru gibi düzdür Çeperleri geniş, esnek ve sağlamdır Atardamarlar genellikle temiz kanı vücuda taşır Sadece akciğer atardamarı kirli kanı akciğere taşır

    Kılcal Damarlar: Atardamarlar ile toplardamarlar arasında bulunur Kılcal damarlar, bütün vücut hücrelerinin aralarını ağ gibi kapsar Hücrelerle kan arasındaki alış veriş kılcal damarlarda gerçekleşir Kandaki oksijen ve besin, hücrelere geçerken hücrelerdeki karbon dioksit ve diğer atık maddeler kana geçer Böylece vücudumuzdaki kılcal damarlarda kan kirlenir
    Akciğerlerdeki kılcal damarlarda kandaki karbon dioksit alveollere alveollerdeki oksijen ise kana geçer Böylece kan temizlenir

    Toplardamarlar: Kanı, diğer organlardan kalbe getiren damarlardır Toplardamarlar, akciğerlerden temiz (oksijeni bol) kanı, vücuttan ise kirli (karbondioksitce zengin) kanı kalbe getirir Atardamarlardan farlı olarak toplardamarlarda kanın geriye akmasını önleyen kapakçıklar vardır

    DOLAŞIM ÇEŞİTLERİ
    Hayvanlarda dolaşım sistemi değişmeyen bir iç çevrenin oluşturulmasının ve hücreler için gerekli maddelerin taşınmasını sağlar Basit yapılı çok hücreli hayvanlarda özel bir dolaşım sistemi bulunmaz Süngerler, sölenterler, yassı ve yuvarlak solucanlar bu grubu oluşturur Diğer bütün hayvanlarda kalp, damarlar ve dolaşım sıvısından oluşan bir dolaşım sistemi bulunur Dolaşım sistemleri açık ve kapalı olmak üzere ikiye ayrılır
    Açık Dolaşım:
    Omurgasızların büyük bir kısmında görülür Kalbe kan getiren ve götüren damarlar kısadır
    Kalp yapısı karıncık ve kulakçıklar olarak ayrılmış olabileceği gibi, bazı damarların genişlemesiyle meydana gelmiş basit yapılar halinde de bulunabilir Bazılarında ise kalp çok bölmelidir
    Sistemin diğer özellikleri ;
    • Atar ve toplar damarlar birbirleriyle bağıntılı olmadığı için devamlı değildir Kan kısmen damarlar içerisinde, kısmen de dolu hücreleri arasında akar
    • Kanın akış hızı sürtünmenin fazla olmasından dolayı yavaştır Bunu için enerji ihtiyacı az olan küçük yapılı canlılarda görülür
    • Kan kalpten damarlarla çıkar, sinüs denilen boşluklara yayılır ve madde alış verişi yapıldıktan sonra toplar damarlarla kalbe geri döner
    • Bu sistemde atar ve toplar damarlar arasında kılcal damarlar bulunmaz
    • Bu hayvanların bir çoğunda gaz alış verişi trake ile sağlandığı için, kan oksijen ve karbondioksit taşımaz
    • Açık dolaşım yapan hayvanların bazılarında solungaç solunumu gerçekleştirilir Bu hayvanların sadece solungaçlarında kılcal damarlar vardır Ve taşıma sıvısı (kan) oksijen ve karbondioksit taşır (Kabuklular)
    • Kan akışı genellikle, karın tarafında arkaya doğru, sırt tarafında ise arkadan öne doğru gerçekleşir
    Kapalı Dolaşım:
    Omurgasızlardan halkalı solucanlarda, bazı yumuşakçalarda, (ahtapot ve mürekkep balığı) ilkel kordalılarda ve bütün omurgalılarda görülürBu hayvanlar akciğer veya solungaç solunumu yaptıkları için kanın önemli görevlerinden birisi de solunum organlarıyla alınan O2 yi dokulara taşımak ve dokularda oluşan CO2 yi solunum organlarına taşımaktır
    Sistemin Diğer Özellikleri
    - Atar ve toplar damarlar birbirleriyle bağıntılı olduğu için devamlıdır Bu bağlantıyı kılcal damarlar sağlar Kan devamlı olarak damarlar içerisinde dolaşır, dışarıya çıkmaz
    - Kanı akış hızı yüksektir Bundan dolayı enerji ihtiyacı fazla canlılarda görülür
    - Kan, kalpten atar damarlarla çıkar, kılcal damarlara geçer ve burada dokularla kan arasında madde alışverişi gerçekleşir Kan toplar damarlarla kalbe geri döner
    - Bu sistemde bütün dokular da kılcal damarlar bulunur
    - Damarlar daha uzun ve daha dallanmış yapıdadır Kalp yapıları da iyi gelişmiştir
    - Doku hücreleri arasında, taşıma sıvısından farklı olan bir doku sıvısı bulunur Hücreler her türlü madde değişimini bu sıvı ile yaparlar
    OMURGASIZLARDA DOLAŞIM
    - Omurgasız olmayan hayvanlarda her hücre, ya dış ortamdaki sıvı (su) ile ya da geniş vucut boşluklarındaki sıvı ile temas halindedir Her hücre ortamıyla alış verişini difüzyonla sağlayabilmektedir Bunun için özel bir dolaşım sistemi yoktur, buna ihtiyaç da yoktur
    - Bazılarında (planarya) ise besinlerin iletilmesi dallanmış sindirim kanalıyla, gazların değişimi ise bütün vücut yüzeyiyle gerçekleştirilir
    - Halkalı solucanlarda kapalı dolaşım sistemi vardır Solunum deriyle yapıldığı için kan O2 ve CO2 taşımakla da görevlidir
    - Kalpten pompalanan kan damar tarafından karın damarına pompalanır Kan ana damarlardan ayrılan kılcallarla organlara ve deriye taşınır Kılcallarda kirlenmiş olan kan sırt bölgesinde toplar damara geçer ve arkadan öne doğru akar
    - Kanın temizlenmesi deri altındaki kılcallarla difüzyonla sağlanır
    - Eklem bacaklılar, yumuşakçalar ve derisi dikenlilerde açık dolaşım sistemi vardır
    - Bunların hepsinde besinlerin taşınması, artıkların boşaltım organına iletilmesi ve içi dengenin sağlanması dolaşım sisteminin görevidir
    - Böcekler ve çok ayaklılar trake solunumu yaptığı için kan oksijen taşımaz

    İNSANLARDA DOLAŞIM SİSTEMİ
    İnsan, sistemlerden meydana gelmiş en harika canlıdır Dolaşım sistemimiz, onun ünitesi olan kan ve damarlar; herhalde sistemler arasında, hatta doku ve hücreler arasında en fazla irtibatı olanıdır İnsanda dolaşım sistemini; kanın yapısı,kalbin yapısı ve çalışması, damarların yapısı ve madde alış verişi, dolaşım çeşitleri, lenf sistemi ve bağışıklık olmak üzere değişik alt bölümlerde inceleyeceğiz

    Küçük ve Büyük Kan Dolaşımı:
    Kanın kalpten pompalandıktan sonra kalbe geri dönmesine dolaşım denir küçük kan dolaşımı ve büyük kan dolaşımı olmak üzere iki çeşit dolaşım vardır

    Kalbin sağ karıncığından pompalanan kirli kanın, akciğer atardamarı ile akciğere giderek temizlendikten sonra kalbin sol kulacığına dönmesine küçük kan dolaşımı denir Temiz kanın, kalbin sol karıncığından çıkıp vücutta kirlendikten sonra sağ kulakçığa dönmesine, büyük kan dolaşımı denir

    Küçük kan dolaşımı; kalbin sağ karıncık ventrikül denilen odacığıyla sol kulakçık denilen odacık ararsında gerçekleşir Büyük dolaşımdan vena kanallar yoluyla sağ kulakçığa taşınmış olan kan, sağ kulakçığın kasılmasıyla sağ karıncığa pompalanır Böylece pis kan sağ karıncığa girerek, küçük dolaşım sistemine katılmış olur Sağ karıncık kasılarak içindeki pis kanı pulmoner delikten geçirerek,trunkus pulmonalise pompalar Trunkus pulmonalis, biraz yukarıda sağ ve sol akciğerlere giden iki dala ayrılır Sağa giden dala “Sağ pulmoner arter” denir Böylece sağ karıncıktaki pis kan, özellikle oksijen yönünden zenginleşmesi için akciğere ulaşmış olur Akciğerlere gelen kan, buradaki hava keseciklerinin duvarlarındaki (alveol aptumları) kılcal damarlara yayılır Bu düzeyde akciğer hava keseciklerindeki temiz havayla kılcallardaki kan arasında büyük bir hızla gaz alışverişi gerçekleşir Kan, karbon dioksidini akciğer havasına verirken, ondan oksijeni alır Böylece vücudun karbon dioksitten zengin toplardamar kanı, akciğerlerde karbon dioksidini azaltıp oksijenden zenginleşerek; atardamar kanına, yani temiz kana dönüşmüş olur Akciğerlerde atardamar kanı mahaline gelmiş olan kan, daha sonra pulmoner venalar denilen dört toplardamarlar aracılığıyla kalbin sol kulakçık denilen odacığına taşınır Böylece küçük dolaşım son bulmuş olur Sol kulakçık daha sonra kasılıp kendisine getirilmiş olan temiz kanı sol karıncığa pompalayarak, bu kanın büyük dolaşıma katılmasını sağlar

    Büyük kan dolaşımı; Sol karıncıktan başlar Sol karıncık kasılıp içimdeki temiz kanı aorta pompalar Aorta ve ondan kaynaklanan pek çok uç dal, bu kanın dokular yüzeyindeki kılcal damarlara ulaşmasını sağlar Kılcal damarlar düzeyinde dokuyla temiz kan arasında madde alışverişi gerçekleştikten sonra kan, kılcalları terk edip toplardamarlara girerToplardamarlardaki kan halk arasında pis kan olarak bilinir Vücuttaki tüm toplardamarlar, sonunda “Vena kava süperior” ya da “Vena kava inferior” a boşalırlarVücudun tüm toplardamar kanını toplatan bu iki büyük toplardamar sonunda kalbin sağ kulakçık denilen odacığına açılır Böylece büyük kan dolaşımı tamamlanmış olur







  3. Ziyaretçi
    1= kan 2=kalp 3=damarlar 4=kan damarları Damar çeşitleri :3 ÇEŞİT DAMAR VARDIR.ATARDAMAR,TOPLARDAMAR VE KILCALDAMAR ATARDAMAR:Kalpteki kanı uzaklaştırıp götüren damarlardır.Akciğer atardamarı hariç hepsi temiz kan taşır.3katlı yapıya sahiptir.En dışta esnek,lifli bağ doku,ortada düz kas doku,en içte ise yassı epitel doku vardır.Atardamar içinde kan akışı hızlıdır.Kanın geri dönmesini engelleyen kapakçıklar bulunur.Vücumuzdaki en büyük atardamar aort atardamarıdır TOPLARDAMAR:Organ ve dokulardaki kanı kalbe getirir.Damar içinde kanın geri dönüşümünü engelleyen ve kan akış yönünde açılan kapakçıklar vardır.Akciğer toplardamarı hariç hepsi kirli kan taşır.Kan akışı atardamara göre daha fazladır KILCALDAMAR:Atar ve toplardamar üzerinde bulunan tek katlı yassı epitelden oluşmuş ince damardır.Atar ve toplardamarın giremediği doku ve organların arasına girer.Ve kan ile doku arasında madde alış-verişini sağlar







+ Yorum Gönder

Hızlı Cevap Hızlı Cevap


:
dolaşım sistemi organları,  dolaşım sistemi organları hangileridir,  organlardan hangileri dolaşım sisteminde görev alır,  dolaşım sistemi organları nelerdir,  dolaşım sistemi organlarımız
5 üzerinden 2.00 | Toplam : 2 kişi